Polityka oraz procedury ochrony dzieci przed krzywdzeniem

Polityka oraz procedury ochrony dzieci przed krzywdzeniem

Equilibrium Centrum Terapeutyczne
w Krakowie

1. Wstęp i zasady ogólne

Naczelną zasadą wszystkich działań podejmowanych przez personel Equilibrium Centrum Terapeutyczne jest działanie dla dobra dziecka i w jego najlepszym interesie. Każdy członek personelu, w tym pracownicy administracyjni, traktuje dziecko z szacunkiem oraz uwzględnia jego potrzeby i godność. Niedopuszczalne jest stosowanie przez kogokolwiek wobec dziecka przemocy w jakiejkolwiek formie – fizycznej, psychicznej, seksualnej, zaniedbania ani eksploatacji.

Personel Centrum, realizując te cele, działa w ramach obowiązującego prawa polskiego, w szczególności:

• Konwencji Praw Dziecka
• Ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
• Ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom bezpieczeństwa
  i zdrowia publicznego
• Ustaw dotyczących ochrony zdrowia i terapii
• Kodeksu Karnego i Kodeksu Postępowania Karnego
• Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego
• Przepisów RODO

2. Definicje i rodzaje krzywdzenia

2.1 Pojęcie krzywdzenia dziecka

Krzywdzenie dziecka to każde działanie lub zaniechanie podejmowane przez osobę dorosłą, która powoduje lub stwarza ryzyko fizycznej, psychicznej, seksualnej szkody dla dziecka, zaniedbanie jego potrzeb lub eksploatację.

2.2 Rodzaje krzywdzenia

Przemoc fizyczna – zadawanie bólu, obrażeń ciała, pozostawianie śladów na ciele dziecka, nieproporcjonalne karanie fizyczne.

Przemoc psychiczna – ciągłe krytykowanie, obrażanie, poniżanie dziecka, izolacja, groźby, zastraszanie, odrzucenie emocjonalne, wzniecanie strachu.

Przemoc seksualna – każdy kontakt o charakterze seksualnym z dzieckiem, ekspozycja na materiały pornograficzne, fotografowanie dziecka w celu seksualnym.

Zaniedbanie – niezapewnienie podstawowych potrzeb dziecka takich jak żywienie, opiekę medyczną, edukację, bezpieczne warunki przebywania, ciepło emocjonalne.

Eksploatacja – zmuszanie dziecka do pracy, wykorzystywanie w celach komercyjnych, włączanie w działalność przestępczą.

3. Zasady ochrony i bezpieczeństwa

3.1 Obowiązki personelu

Cały personel Centrum zobowiązany jest do:

1. Poznania procedur – zapoznania się z niniejszą polityką i procedurami ochrony dzieci
2. Edukacji ciągłej – uczestniczenia w szkoleniach z zakresu ochrony dzieci
   i rozpoznawania symptomów krzywdzenia
3. Obserwacji – zwracania uwagi na czynniki ryzyka i symptomy potencjalnego krzywdzenia
4. Raportowania – niezwłocznego zgłaszania podejrzenia krzywdzenia kierownictwu
   i właściwym służbom
5. Dokumentowania – sporządzania notatek z obserwacji w szczegółowej formie
6. Wspierania – okazania empatii i wsparcia dzieciom w sytuacjach zagrożenia
7. Zachowania bezpieczeństwa – zapewnienia warunków bezpiecznych i wolnych od zagrożeń dla każdego dziecka

3.2 Standardy bezpieczeństwa w Centrum

Dostęp do pomieszczeń:. Zajęcia z dziećmi mogą odbywać się w obecności rodziców (opiekunów prawnych), chyba że specyfika zajęć (psychoterapia indywidualna) wymaga inaczej. W każdym przypadku istnieje możliwość bezpośredniego dostępu do pomocy.

Kontakt fizyczny: Kontakt fizyczny z dzieckiem (np. w terapii manualnej) powinien być zawsze uzasadniony terapeutycznie, przeprowadzany profesjonalnie i z pełną informacją oraz zgodą rodziców/opiekunów.

Komunikacja: Wszelka komunikacja z dziećmi powinna być profesjonalna, wolna od gróźb, nie zawiera komentarzy seksualnych i pełna szacunku.

Prywatność: Zapewniamy prywatność dzieciom podczas zmian ubrania, toalety i zabiegów higienicznych, jednocześnie utrzymując nadzór bezpieczeństwa.

Dostęp do informacji: Rodzice/opiekunowie mają dostęp do informacji o przebiegu terapii i mogą porozmawiać z terapeutą bez utrudnień.

3.3 Weryfikacja personelu

Wszyscy pracownicy przechodzą weryfikację przed zatrudnieniem obejmującą:

1. Sprawdzenie kwalifikacji zawodowych i uprawnień
2. Przeprowadzenie rozmowy kwalifikacyjnej oceniającej podejście do pracy z dziećmi
3. Przedstawienie oświadczenia o braku skazania za przestępstwa na tle seksualnym
4. Zapoznanie się z Polityką ochrony dzieci przed rozpoczęciem pracę
5. Odbycie szkolenia z zakresu bezpieczeństwa i ochrony dzieci

Wszyscy pracownicy zobowiązani są do corocznego udziału w szkoleniach na temat ochrony dzieci.

4. Procedury reagowania na krzywdzenie dziecka przez osobę dorosłą

4.1 Pierwsza faza – przyjęcie zgłoszenia i wstępna ocena

W przypadku zgłoszenia lub podejrzenia krzywdzenia dziecka przez osobę dorosłą:

1. Niezwłoczne zawiadomienie kierownictwa – każda osoba z personelu, która ma wiedzę lub podejrzenie, zobowiązana jest niezwłocznie zawiadomić kierownika Centrum lub osobę do tego wyznaczoną
2. Dokumentacja – kierownictwo tworzy Kartę Interwencji zawierającą:
   • Datę i godzinę zgłoszenia
   • Imię i nazwisko dziecka
   • Dokładny opis zdarzenia/obserwacji
   • Osoby, które mogą mieć wiedzę o zdarzeniu
   • Dane osoby zgłaszającej
   • Wstępną ocenę sytuacji
3. Bezpośrednia obserwacja dziecka – kierownictwo przeprowadza rozmowę z dzieckiem w bezpiecznym, neutralnym otoczeniu, z uwzględnieniem jego wieku i możliwości
4. Gromadzenie informacji – rozmowy z innymi osobami mającymi wiedzę o zdarzeniu i sytuacji dziecka (opiekunowie, inni pracownicy)

4.2 Druga faza – interwencja i zawiadomienie służb

1. Zawiadomienie właściwych organów – Kierownictwo Centrum zawiadamia:
   • Policję (jeśli podejrzewany jest czyn przestępny)
   • Prokuraturę
   • Sąd Rodzinny
   • Ośrodek Pomocy Społecznej (w razie potrzeby)
2. Kontakt z rodzicami/opiekunami – Kierownictwo organizuje spotkanie z rodzicami/opiekunami dziecka, podczas którego:
   • Przekazuje informacje o zdarzeniu w sposób jasny i bezstronny
   • Informuje o podjętych działaniach
   • Oferuje wsparcie i informacje o dostępnych usługach specjalistycznych
   • Wyjaśnia następne kroki postępowania
   • Dokumentuje przebieg rozmowy

4.3 Trzecia faza – procedury wobec pracownika podejrzewanego o krzywdzenie

Jeśli krzywdzenie dziecka ma być spowodowane członkiem personelu Centrum:

1. Natychmiastowe odsunięcie od pracy – osoba podejrzana zostaje odsunięta od wszelkich form kontaktu z dziećmi (nie tylko pokrzywdzonym) do czasu wyjaśnienia sprawy
2. Zawieszenie w czynnościach – możliwość zawieszenia pracownika w czynnościach służbowych
3. Zawiadomienie organów ścigania – niezwłoczne zawiadomienie Policji i Prokuratury
4. Wspiera pracownika podejrzewanego – pracownik ma prawo do wsparcia
5. Poufność procesu – postępowanie prowadzane ze względem na godność wszystkich stron
6. Zakończenie zatrudnienia – w razie potwierdzenia niewłaściwego postępowania pracownik jest zwalniany

4.4 Czwarta faza – wsparcie dla dziecka i rodziny

1. Zapewnienie bezpieczeństwa – wdrożenie planu gwarantującego bezpieczeństwo dziecka w Centrum
2. Dostęp do terapii – oferowanie profesjonalnego wsparcia psychologicznego lub terapeutycznego
3. Komunikacja z rodziną – utrzymanie regularnego kontaktu i informowania o postępie
4. Monitoring dobrostanu – obserwacja zdrowia psychicznego i fizycznego dziecka
5. Dokumentacja –zapisy dotyczących przejawów zdrowienia/poprawy
6. Procedury reagowania na krzywdzenie dziecka przez inne dziecko

5.1 Zgłoszenie i ocena

W przypadku podejrzenia krzywdzenia dziecka przez inne dziecko przebywające w Centrum (np. na zajęciach grupowych):

1. Niezwłoczne informowanie kierownictwa
2. Przeprowadzenie rozmów oddzielniez:
   • Dzieckiem podejrzewanym o krzywdzenie oraz jego opiekunami
   • Dzieckiem poddawanym krzywdzeniu oraz jego opiekunami
3. Dokumentacja wszystkich rozmów i obserwacji
4. Uwzględnienie możliwości, że dziecko krzywdzące może również być ofiarą krzywdzenia

5.2 Plan naprawczy i bezpieczeństwa

1. Plan naprawczy dla dziecka krzywdzącego – opracowany wspólnie z opiekunami, obejmujący:
   • Zmianę zachowań niemożliwych do zaakceptowania
   • Wsparcie w rozwinięciu empatii i umiejętności społecznych
   • Monitorowanie postępów
   • Edukację rodziców
2. Plan bezpieczeństwa dla dziecka poddawanego krzywdzeniu – obejmujący:
   • Separację od źródła zagrożenia (zmiana grupy zajęć, zmiana harmonogramu)
   • Wsparcie psychologiczne
   • Regularne spotkania z kierownictwem celem weryfikacji bezpieczeństwa

5.3 Decyzje dotyczące bezpieczeństwa

Wszystkie decyzje uwzględniają bezpieczeństwo WSZYSTKICH dzieci przebywających w Centrum i mogą obejmować:

• Czasowe lub stałe zawieszenie udziału dziecka w zajęciach
• Zmianę programu terapii
• Wsparcie dla rodziców w znalezieniu alternatywnego ośrodka wsparcia

6. Procedura w sytuacji ujawnienia przez dziecko krzywdzenia

6.1 Odpowiednia reakcja

W przypadku gdy dziecko ujawnia doświadczenie krzywdzenia:

1. Spokój i cierpliwość – słuchanie dziecka bez narzucania opinii
2. Utwierdzanie w decyzji – wzmocnienie dziecka, że postąpiło słusznie ujawniając się
3. Bezpieczeństwo emocjonalne – zapewnienie dziecku, że to nie jest jego wina
4. Ograniczenie liczby pytań – unikanie dopytywania, celem nie wywoływania wtórnej traumy
5. Brak obietnicy poufności – wyjaśnienie dziecku, że trzeba zawiadomić dorosłych, którzy mogą pomóc
6. Natychmiastowe powiadomienie kierownictwa – każde ujawnienie musi być zgłoszone
7. Dokumentacja – dokładny zapis słów dziecka

6.2 Czego nie robić

• Nie krytykować dziecka ani wyrażać wątpliwości
• Nie nakłaniać do bardziej szczegółowych opisów
• Nie kontaktować się z domniemanym sprawcą
• Nie obiecywać, że sprawa zostanie utrzymana w tajemnicy
• Nie okazywać szoku lub obrzydzenia

7. Procedura zgłaszania i współpraca z organami zewnętrznymi

7.1 Procedura zgłaszania

Zawiadomienie policji:

• Telefon alarmowy: 112 (każdorazowo jeśli istnieje niebezpieczeństwo)
• Telefon komisariatu: 47 83 52 912 (Kraków III)

Zawiadomienie Sądu Rodzinnego:

• Sąd Rejonowy w Krakowie, Wydział do spraw rodzinnych i nieletnich
• W formie pisemnego zawiadomienia wraz z dokumentacją

Telefony wsparcia dla dzieci:

• Telefon Zaufania dla Dzieci: 116 111

7.2 Dokumentacja zgłoszenia

Każde zgłoszenie musi zawierać:

• Datę i godzinę zdarzenia
• Imiona i nazwiska zaangażowanych osób
• Dokładny opis zdarzenia i obserwacji
• Informacje o krokach już podjętych
• Dane osoby zgłaszającej
• Podpis i datę

7.3 Współpraca z organami

• Pełna współpraca z policją, prokuraturą i sądem
• Udostępnianie dokumentacji na żądanie
• Współpraca z psychologami i pracownikami socjalnymi
• Zachowanie poufności zgodnie z obowiązującymi przepisami

8. Wsparcie i opiekę nad dzieckiem pokrzywdzonym

8.1 Zapewnienie bezpieczeństwa w Centrum

1. Modyfikacja warunków – zmiana harmonogramu lub grupy zajęć
2. Zmniejszenie stresu – unikanie sytuacji mogących pogorszyć dobrostan dziecka
3. Dostęp do terapeuty – dzieci mają dostęp do wsparcia psychologicznego
4. Komunikacja z rodziną – regularne spotkania i informowanie o postępie

8.2 Długofalowe wsparcie

• Oferowanie sesji terapeutycznych
• Edukacja rodziców na temat wspierania dziecka
• Monitoring zdrowia psychicznego dziecka
• Ocena potrzeb dziecka co najmniej co 3 miesiące
• Dokumentowanie postępów w zdrowienia

9. Wsparcie dla personelu

9.1 Wsparcie dla pracownika zgłaszającego

Pracownik, który zgłasza podejrzenie krzywdzenia:

• Nie ponosi negatywnych konsekwencji
• Ma prawo do wsparcia
• Ma dostęp do poufnych konsultacji
• Jest chroniony przed mobbingiem

9.2 Dbałość o dobrostan personelu

• Możliwość konsultacji psychologicznej
• Szkolenia na temat radzenia sobie ze stresem zawodowym
• Zespół wsparcia dla pracowników
  -Rotacja pracowników pracujących w stresujących warunkach

10. Szkolenia i edukacja

10.1 Obowiązkowe szkolenia

Wszyscy pracownicy zobowiązani są do:

1. Szkolenia wstępnego (przed zatrudnieniem) zawierającego:
   • Zapoznanie z Polityką ochrony dzieci
   • Rodzaje krzywdzenia i symptomy
   • Procedury reagowania
   • Odpowiedzialność prawna
2. Szkolenia roczne zawierające:
   • Aktualizacja wiedzy o krzywdzeniu
   • Studium przypadków
   • Ćwiczenia praktyczne
   • Zmiany w przepisach prawnych
3. Szkolenia dodatkowe w razie:
   • Zmiany procedur
   • Wdrożenia nowych standardów
   • Zdarzeń incydentów w Centrum

10.2 Ocena efektywności szkolenia

• Testy wiedzy po szkoleniu
• Obserwacja praktyki zawodowej
• Zbieranie opinii uczestników
• Udoskonalanie programu szkolenia

11. Monitorowanie i ewaluacja polityki

11.1 Monitorowanie

1. Roczna ocena – ocena zgodności procedur z obowiązującymi przepisami
2. Audyty wewnętrzne – sprawdzenie wdrażania procedur
3. Gromadzenie danych – liczba zgłoszeń, ich charakter, rezultaty interwencji
4. Ankiety pracowników – ocena stosowania procedur
5. Opinie dzieci i rodziców – zbieranie opinii na temat poczucia bezpieczeństwa

11.2 Aktualizacja polityki

1. Przegląd polityki – co najmniej raz na dwa lata
2. Uwzględnianie zmian prawnych – adaptacja do nowych przepisów
3. Wsłuchiwanie się w doświadczenia – opinie pracowników, rodziców, ekspertów
4. Wdrażanie ulepszeń – modyfikacja procedur na podstawie wyników ewaluacji
5. Komunikacja zmian – informowanie wszystkich zainteresowanych stron
6. Odpowiedzialność kierownictwa

Kierownictwo Equilibrium Centrum Terapeutyczne odpowiada za:

1. Opracowanie i wdrożenie Polityki ochrony dzieci
2. Szkolenie personelu – zapewnienie nauczenia i podnoszenia kompetencji
3. Monitorowanie zgodności – regularne sprawdzanie wdrażania procedur
4. Raportowanie incydentów – niezwłoczne zgłaszanie właściwym organom
5. Wsparcie dla pracowników – dostęp do konsultacji i pomocy
6. Komunikacja – jasna komunikacja polityki do wszystkich stron
7. Ewaluacja – ocena efektywności procedur i ich ulepszanie
8. Dokumentacja – prowadzenie pełnej dokumentacji wszystkich interwencji
9. Dostęp do dokumentu

Niniejsza Polityka ochrony dzieci przed krzywdzeniem jest dostępna:

• Dla wszystkich pracowników – obowiązkowe zapoznanie
• Dla rodziców/opiekunów – dostępna na wniosek
• W siedzibie Centrum – do wglądu
• Na stronie internetowej

14. Data wejścia w życie

Niniejsza Polityka ochrony dzieci przed krzywdzeniem wchodzi w życie z datą: 1 grudnia 2025 roku

Jest zgodna z Ustawą z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom bezpieczeństwa i zdrowia publicznego (Ustawa Kamilka) oraz wszystkimi obowiązującymi przepisami prawa polskiego.

Załącznik 1: Karta Interwencji (szablon)

DATA WYPEŁNIENIA: _______________

DANE DZIECKA:

• Imię i nazwisko: ___________________________________
• Wiek/Data urodzenia: ___________________________________
• Kontakt rodziców: ___________________________________

OSOBA ZGŁASZAJĄCA:

• Imię i nazwisko: ___________________________________
• Stanowisko: ___________________________________
• Data zgłoszenia: ___________________________________

OPIS ZDARZENIA:
[Szczegółowy opis obserwacji, obrażeń, zachowań]

PODEJRZENIE RODZAJU KRZYWDZENIA:
☐ Fizyczne ☐ Psychiczne ☐ Seksualne ☐ Zaniedbanie ☐ Inne: ___________

OSOBY MAJĄCE WIEDZĘ:

DZIAŁANIA PODJĘTE:

• ☐ Zawiadomiona policja (data: ____________)
• ☐ Zawiadomiony sąd (data: ____________)
• ☐ Rozmowa z rodzicami (data: ____________)
• ☐ Inne: ___________________________________

PODPISY:

Osoba zgłaszająca: _________________________ Data: ___________
Kierownictwo: _____________________________ Data: ___________

Załącznik 2: Lista kontrolna dla pracowników – Znaki ostrzegawcze

Podczas każdego kontaktu z dzieckiem obserwuj:

• [ ] Stan ogólny dziecka (czyste, odżywione, ubranie adekwatne)
• [ ] Obrażenia (siniaki, ślady, oparzenia)
• [ ] Zachowanie (wycofanie, nadpobudliwość, zaburzenia snu)
• [ ] Relacja z rodzicami (strach, unikanie kontaktu)
• [ ] Wiadomości od dziecka (opowieści o bójkach w domu, lęku)
• [ ] Brak wyjaśnień dla obserwowanych zmian

W razie wątpliwości zawsze zawiadom kierownictwo!